Wybitne naukowczynie uhonorowane nagrodami - Referat Prasowy Urzędu Miejskiego w Gdańsku

Laureatkami 23. edycji Nagrody Miasta Gdańska dla Młodych Naukowców im. Jana Uphagena zostały: dr Estera Rintz i dr Beata Chmiel. Wyróżnienia zostały przyznane w dwóch kategoriach: nauk przyrodniczych i ścisłych oraz nauk humanistycznych i społecznych. Nagrody wręczono 13 marca, uroczysta gala odbyła się w Domu Uphagena. 

Nagroda w kategorii nauk przyrodniczych i ścisłych trafiła do dr Estery Rintz – za duży wkład w rozwój molekularnych strategii terapeutycznych dla chorób rzadkich.

Nagrodę w kategorii nauk humanistycznych i społecznych otrzymała dr Beata Chmiel – za badania nad zrównoważonym rozwojem miast ze szczególnym uwzględnieniem jakości życia i partycypacji społecznej.

Wyróżnienia młodym naukowczyniom wręczyła prezydent Aleksandra Dulkiewicz.

- Nagradzane dziś naukowczynie zajmują się dziedzinami mającymi niezwykle znaczący wpływ na jakość codziennego życia – ciężkimi chorobami genetycznymi wieku dziecięcego, na które wciąż brak skutecznych terapii i rozwojem współczesnych miast ze szczególnym uwzględnieniem zrównoważonego rozwoju, jakości życia i transportu – mówiła prezydent Aleksandra Dulkiewicz. - Chylę czoła przed Waszym talentem i pracowitością. Biję brawo dla uczelni, które dają Wam wolność badawczą. Gdańsk jest silny siłą swoich obywatelek i obywateli, Waszą siłą. Życzę Wam, abyście mogły kontynuować swoją pracę naukową, realizując również projekty o charakterze międzynarodowym. Niech owoce badań, nad którymi pracujecie znajdują praktyczne zastosowania.

Laudację do nagrody w kategorii nauk przyrodniczych i ścisłych wygłosiła dr hab. Karolina Pierzynowska, prof. UG, a w kategorii nauk humanistycznych i społecznych laudację wygłosił dr hab. Wojciech Bizon, prof. UG, Dziekan Wydziału Ekonomicznego. 

Laureatki otrzymały nagrodę finansową wysokości 10 tys. zł i statuetkę autorstwa prof. Jana Szczypki. 

Biogramy laureatek

dr Estera Rintz – biolog molekularna specjalizująca się w badaniach nad rzadkimi chorobami metabolicznymi, szczególnie mukopolisacharydozami (MPS) oraz innymi schorzeniami neurodegeneracyjnymi wieku dziecięcego. Jest adiunktką badawczą na Uniwersytecie Gdańskim, gdzie kontynuuje projekty rozpoczęte podczas studiów doktoranckich.

Ukończyła Biologię Medyczną na Uniwersytecie Gdańskim, a w 2024 roku obroniła z wyróżnieniem rozprawę doktorską dotyczącą terapii molekularnych w mysich modelach MPS. Jej badania obejmują m.in. indukcję autofagii, terapie genowe z wykorzystaniem wektorów wirusowych oraz naturalne związki o działaniu neuroprotekcyjnym.

Najważniejsze osiągnięcia dr Estery Rintz obejmują odkrycie mechanizmu, w którym resweratrol indukuje autofagię i redukuje akumulację glikozoaminoglikanów w MPS IIIB, prowadząc jednocześnie do poprawy parametrów behawioralnych w modelach zwierzęcych, a także wykazanie powiązań między zaburzeniami autofagii a nasileniem odpowiedzi zapalnej w mózgach modeli chorób z grupy MPS. Do jej dorobku należy również opracowanie innowacyjnych strategii terapii genowej MPS IVA z użyciem wektorów AAV i lentiwirusowych w połączeniu z peptydem CNP stymulującym wzrost kości oraz stworzenie mysiego modelu MPS IVA wraz z pełnym protokołem terapii ex vivo opartym na modyfikacji hematopoetycznych komórek macierzystych. Ponadto dr Rintz wykazała synergistyczne działanie resweratrolu i enzymatycznej terapii zastępczej w leczeniu MPS I.

Dorobek naukowy dr Rintz obejmuje ponad 46 publikacji, w tym artykuły w prestiżowych czasopismach takich jak Experimental & Molecular Medicine, Autophagy, Neurotherapeutics, Molecular Therapy – Nucleic Acids, Molecular Genetics and Metabolism. Jest pierwszą lub korespondującą autorką wielu z nich. Występowała na ponad 30 konferencjach międzynarodowych, często jako jedyna reprezentantka polskich ośrodków naukowych.

Jest aktywna dydaktycznie i organizacyjnie: współorganizuje Noc Biologów, opiekuje się kołem naukowym „Molekuła” i angażuje studentów w prowadzone projekty. Jej prace mają wybitny charakter translacyjny – tworzą nowe możliwości terapeutyczne dla chorób dotychczas nieuleczalnych, a ich jakość i innowacyjność plasują dr Esterę Rintz w gronie najbardziej obiecujących badaczek młodego pokolenia w dziedzinie biologii molekularnej i terapii chorób rzadkich.

dr Beata Chmiel – ekonomistka i badaczka zajmująca się problematyką rozwoju współczesnych miast, w szczególności zrównoważonego rozwoju, jakości życia mieszkańców oraz mobilności miejskiej. Absolwentka Uniwersytetu Gdańskiego na Wydziale Ekonomicznym związana z Katedrą Logistyki na Wydziale Ekonomicznym UG.

W swojej działalności naukowej koncentruje się na analizie polityk miejskich, procesów partycypacyjnych oraz rozwiązań wspierających zrównoważony rozwój miast. W rozprawie doktorskiej pt. „Zrównoważony rozwój miast jako kluczowy czynnik poprawy jakości życia mieszkańców” analizowała możliwości zastosowania modelu ekonomii obwarzanka w polskich miastach na przykładzie Gdańska, łącząc badania ankietowe mieszkańców z analizą opinii przedstawicieli administracji samorządowej.

Jest autorką i współautorką projektów badawczych dotyczących mobilności miejskiej, w tym projektów finansowanych przez Narodowe Centrum Nauki. Jej badania obejmują m.in. analizę potencjału wdrożenia koncepcji Mobility as a Service (MaaS) w największych polskich miastach oraz funkcjonowanie systemów transportu publicznego w sytuacjach kryzysowych.

Aktywnie angażuje się również w działania popularyzujące naukę i wspierające rozwój społeczności lokalnych. Współpracuje z organizacjami społecznymi i instytucjami publicznymi, prowadząc szkolenia, konsultacje badawcze oraz działania edukacyjne związane z transformacją energetyczną i partycypacją społeczną. Dr Chmiel wyróżnia się interdyscyplinarnym podejściem, dużym zaangażowaniem i rosnącym wpływem na rozwój studiów miejskich. Za swoje osiągnięcia naukowe została uhonorowana m.in. Nagrodą Rektora Uniwersytetu Gdańskiego.

Nagroda Miasta Gdańska dla Młodych Naukowców im. Jana Uphagena

Nagroda Miasta Gdańska dla Młodych Naukowców im. Jana Uphagena po raz pierwszy została wręczona w 2004 roku, a do roku 2006 nosiła nazwę „Młody Heweliusz”. Te prestiżowe gdańskie wyróżnienie przyznawane jest studentom i absolwentom gdańskich uczelni wyższych w wieku do 30 lat, za wybitne osiągnięcia naukowe w dwóch kategoriach: nauk humanistycznych i społecznych oraz nauk ścisłych i przyrodniczych. Do tej pory nagrodą wyróżniono 42  młodych naukowców i naukowczyń.

Nagroda Naukowa przyznawana jest przez Prezydenta Miasta Gdańska na wniosek kapituły, w skład której wchodzą prezesi Oddziału Polskiej Akademii Nauk w Gdańsku i Gdańskiego Towarzystwa Naukowego, rektorzy państwowych wyższych uczelni w Gdańsku oraz przedstawiciel gdańskich niepublicznych uczelni.

O szczegółach dot. Nagrody Miasta Gdańska dla Młodych Naukowców im. Jana Uphagena można przeczytać na stronie Biura Prezydenta ds. Kultury.